Şirket, ne zaman artık startup değildir?

KÂRLILIK ÖNEMLİ

“Bir şirket, istikrarlı operasyonel verilere sahip olup ölçeklenebilir bir hale geldiğinde ‘startup’ konumundan çıkar. Bunun için sürekli ‘kârlılık’ performansı göstermesi, ürün-pazar uyumunu kanıtlamış olması ve tekrar edilebilir bir iş modelini oturtması gerekiyor.
Bunların yanı sıra profesyonel yönetim, geç aşama yatırım almak ve halka açıklık da o şirketi startup konumundan çıkarır.”
EMRE KURTTEPELİ
Endeavor Türkiye Başkanı

KURUMSALA GEÇİŞİN 3 AŞAMASI

1. Startup: “Ölmemeye” çalışırsın. Ürün-pazar uyumu ararsın, sınırlı kaynaklarla ilk müşterileri kazanırsın. Genelde 1-3 yaş arasını kapsar.
2. Scale-Up: 5-10 yıl arası için geçerlidir. Hayatta kaldın, şimdi hızla büyümelisin. Organizasyon kurulur, ekip büyür, süreçler oluşur.
3. Kurumsal Şirket: Artık bir şirketsin. Pazarın içindesin, sistemler oturmuş. Zorluk ise büyürken inovasyonu ve kültürü kaybetmemektir. 10 yıl ve üstü için geçerli.
   BARBAROS ÖZBUĞUTU
   DeBa Ventures Kurucu Ortak

50-100-500 KURALI

Startup’tan çıkmış şirketi tanımlayan global bir kural. Techcrunch’tan Alex Wilhelm tarafından oluşturuldu. “50-100-500” kuralına göre, öncelikle şirketin cirosunun 50 milyon doları geçmesi gerekiyor. 100 ve üstü çalışana sahiplik, ikinci önemli kural. Türkiye için biraz zor olsa da 500 milyon dolar ve üstü değere ulaşması da gerekiyor.

3 KRİTER VAR

“Bir şirketin ‘startup’tan ‘olgun bir şirket’ statüsüne geçmesi net çizgilerle tanımlanmasa da startup dünyasının kendine koyduğu bazı kriterler var. Bunların başında ‘yatırım bağımlılığından çıkmış olması’ gelir. ‘Exit yapmak veya halka arz’, ikinci önemli kriterdir. Üçüncü kriteri de ‘organizasyonel olgunluk’ oluşturur. Bu aşamada kurucular ayrılır, yerlerine kurumsal C level yöneticiler gelir.”
SİNA AFRA
Tiko Kurucusu

PATRON YETKİSİ ŞART DEĞİLSE

“Şirkette günlük işler patron imzası olmadan, profesyonellerin yetkisi dahilinde yönetiliyorsa, o kurum artık startup değildir. Kurumsal yapıya doğru geçmiştir.”
AHMET FARALYALI
Mediterra Capital Ortağı

%40 Startup’tan büyük şirkete giden yolculuk için temel kriterlerden birini “kârlılık” oluşturuyor. Ancak, Zippia’ya göre startup’ların sadece yüzde 40 civarı kârlılığa ulaşabiliyor. Bunun için de 3-5 yıl arası beklemeleri gerekiyor.

ASANSÖR HESABI

“Asansöre beraber bindiğin veya yemekhanede aynı masada oturduğun çalışanının adını bilmiyorsan, artık startup değilsin; başka aşamaya geçmişsin demektir.”
NEVZAT AYDIN
NAKapital Kurucusu

1/200

Prof. Ilya Strebulaev’e göre startup’larda başarısızlık oranı %90 düzeyinde seyrediyor. Milyar dolar değere ulaşmak ise ancak 200 startup’tan 1’i için mümkün olabiliyor. Unicorn düzeyine ulaşmak son yıllarda daha da hızlandı. 2011 öncesi kurulan şirketlerde 10 yıl gerekiyorken, şimdi 5 yıl düzeyine geriledi.