in , , , ,

Veri merkezinde en kritik oran!

Dijitalleşmedeki yüksek kullanım oranı, üretilen verinin saklanması ve işlenmesinin önemini artırıyor. Bu ihtiyaç doğrultusunda, dünya ve Türkiye’nin dev teknoloji şirketleri yeni veri merkezi yatırımlarına yöneliyor. Veri depolama sektörünün liderleri, sektörün önemini ve kritik noktalarını anlattı.

MEHMET ALİ AKARCA - KoçSistem Genel Müdürü
MEHMET ALİ AKARCA - KoçSistem Genel Müdürü

1 GIGAWATT (GW)
Bugün Türkiye’de veri merkezi kurulu gücü yaklaşık 250 MW seviyesinde bulunuyor. 2030 hedefi ise bu kapasitenin yaklaşık 4 katına çıkarılarak 1 GW seviyesine ulaşması.

KoçSistem için veri merkezi yatırımlarında kritik olan, tek bir metrikten ziyade doğru kapasiteyi doğru zamanda devreye alabilme yetkinliğidir. Bu çerçevede, bakanlığımızın 2030 yılına kadar ortaya koyduğu 1 GW kurulu güç hedefi, sektörün ölçeklenme yönünü net biçimde gösteriyor.

Rekabet, kurulu güçten çok, bu gücün ne kadar hızlı ölçeklenebildiği ve kesintisiz hizmete dönüştürülebildiğiyle belirleniyor. Enerji erişimi, yedeklilik seviyesi, esnek mimari ve güçlü iş birlikleri belirleyici unsurlar arasında yer alıyor. Biz, ölçeklenebilirlik, güvenilirlik ve hızın birlikte optimize edildiği yapıyı esas alıyoruz.

MEHMET ALİ AKARCA
KoçSistem Genel Müdürü

İNANÇ EROL - NGN Yönetim Kurulu Başkanı
İNANÇ EROL – NGN Yönetim Kurulu Başkanı

15 KW GÜÇ
Veri merkezlerinde “Beyaz alan” (whitespace) denilen ve hazır şekilde müşteriye verilebilecek alanlar var. Bu kabinler için 2.5 metrekare efektif alanlar oluşturuyoruz. Bizim tesis, Star of Bosphorus Veri Merkezi, 24 bin metrekare büyüklüğünde ve bunun 5 bin metrekaresi “satılan alanlara” ait.

Büyük Yapay Zeka (YZ) sistemlerinde güçlü alt yapılar 130 kW güç gerektiriyor. Bu da ‘beyaz alan’ içinde metrekare başına yaklaşık 50 kW güç sağlayabilmek anlamına geliyor.

Türkiye’de yakın gelecekte talebin daha da artacağını tahmin ediyoruz. Bu nedenle yeni nesil veri merkezlerinin, yapay zeka altyapıları için metrekare başına 50kW’a kadar güç sağlayabilmeleri gerekiyor.

Bugün Star of Bosphorus’da ortalamada 6-7 kW, gerektiğinde maksimum 15 kW güç sağlayabiliyoruz. Yeni modülde bunu daha da arttıracağız. Bu nedenle şu anda 15 kW rakamına çok önem veriyoruz.

İNANÇ EROL
NGN Yönetim Kurulu Başkanı

MEHMET FIRAT - Sabancı Dx CEO
MEHMET FIRAT – Sabancı Dx CEO

5000
Sabancı Topluluğu çatısı altında SabancıDx ve Bulutistan olarak ortaya koyduğumuz entegre değer önermesi ile sadece Türkiye’de değil, global ölçekte rekabet edebilecek bir yapı kurduk.

Dijital Kampüsümüzde geliştirdiğimiz bulut çözümleri, yönetilen hizmetler ve dijital dönüşüm ürünlerimiz ve bu çözümler üzerinde çalışan yapay zeka servisleriyle, aralarında Türkiye ekonomisinin bel kemiğini oluşturan büyük şirket ve toplulukların da olduğu 5 bini aşkın müşteriye kesintisiz hizmet veriyoruz.

Türkiye’de 3 ilde, 8 farklı veri merkezindeki bulut altyapımızın yanı sıra; yurt dışında Bakü, Frankfurt ve Taşkent’te bulunan ofislerimiz ve Londra’daki bulut alt yapılarımız ile 60’tan fazla ülkeye doğrudan erişerek büyümemizi sürdürüyoruz.

MEHMET FIRAT
Sabancı Dx CEO

SEMİH İNCEDAYI - Doğuş Teknoloji CEO
SEMİH İNCEDAYI – Doğuş Teknoloji CEO

1.3 – 1.4
Enerji verimliliği oranı, yani PUE (Power Usage Effectiveness), bugün veri merkezi yatırımlarında yalnızca teknik bir performans göstergesi değil; maliyet yapısını, sürdürülebilirliği ve rekabet gücünü etkileyen stratejik bir kriter haline geldi. Biz bu yaklaşımı Unity Veri Merkezi’mizde somutlaştırıyoruz. PUE değerini 1.3–1.4 bandında tutmayı hedefleyerek harcanan enerjinin mümkün olan en büyük kısmını doğrudan IT iş yüklerine yönlendiriyoruz. Türkiye ve bölge ortalamasının 1.5–1.7 seviyesinde olduğu düşünüldüğünde, PUE’de sağlanan her 0.1’lik iyileşme yaklaşık yüzde 6–8 oranında enerji tasarrufu anlamına geliyor. Bu sayede veri merkezimiz yalnızca yüksek kapasiteli bir altyapı sunmakla kalmıyor; enerji maliyetlerini daha etkin yöneten, karbon etkisini azaltan ve müşterilerine sürdürülebilir büyüme için daha güçlü bir operasyonel zemin sağlayan bir yapı ortaya koyuyor.

SEMİH İNCEDAYI
Doğuş Teknoloji CEO

ALİ TAHA KOÇ - Turkcell CEO
ALİ TAHA KOÇ – Turkcell CEO

1/3
Turkcell olarak, 600 milyon Euro yatırım büyüklüğüne ulaşan veri merkezi altyapımızla Türkiye’de sektör ihtiyacının yaklaşık 3’te 1’ini tek başımıza karşılıyoruz. Bu oran, Türkiye’nin en büyük veri merkezi işletmecisi olarak, dijitalleşmenin sürdürülebilirliği ve veri egemenliği açısından kritik bir rol üstlendiğimizi gösteriyor.Buna ek olarak, Google Cloud ile gerçekleştirdiğimiz iş birliği kapsamında toplam 3 milyar dolarlık yatırımla Türkiye’nin ilk hiper ölçekli bulut bölgesini hayata geçiriyoruz. Bu yatırım, Türkiye’de bilişim alanında bugüne kadar yapılmış en büyük yatırım olma özelliğini taşıyor. “Türkiye’nin verisi Türkiye’de kalmalı” yaklaşımıyla, kurumların regülasyonlara uyumlu şekilde daha güçlü bulut ve yapay zeka kapasitesine erişmesini sağlayan altyapı yatırımlarımıza kararlılıkla devam edeceğiz.

ALİ TAHA KOÇ
Turkcell CEO

ÖNDER GÜLER - Google Cloud Türkiye Ülke Müdürü
ÖNDER GÜLER – Google Cloud Türkiye Ülke Müdürü

%90
Veri merkezi yatırımlarında bizim için kritik oranın, donanım kapasitesinin ötesindeki “Veri ve Yapay Zeka Katmanı” olduğunu söyleyebilirim. Sadece fiziksel alan, sunucu ve veri depolama kiralayan tesislerle Google Cloud’un kendi tasarlayıp yönettiği merkezler arasındaki temel fark budur. Sadece altyapı sağlayan bir tesis otomotiv yan sanayisine benzer; parça tedarik eder ancak asıl katma değeri ve “markayı” yaratamaz. Türkiye’deki 2 milyar dolarlık yatırım taahhüdümüzün merkezinde, entegre bir yapay zeka ekosistemi sunmak yer alıyor. Kurumlar bugün verilerinin yalnızca yüzde 10’unu kullanabiliyor. Bizim yarattığımız fark ve asıl “altın oran”; altyapımıza entegre çalışan yapay zeka servislerimizle, o dokunulmamış yüzde 90’lık karanlık veriyi işleyip stratejik kurumsal zekaya dönüştürme kapasitesidir.

ÖNDER GÜLER
Google Cloud Türkiye Ülke Müdürü

YILMAZ BARÇIN - FixCloud CEO
YILMAZ BARÇIN – FixCloud CEO

100-150 KW
Türkiye’de veri merkezleri son 10 yılda önemli bir gelişim gösterse de kurulu güç açısından hâlâ erken aşamada bulunuyor. Bugün en gelişmiş tesislerde toplam kapasite 5–10 MW seviyesindeyken, kabin başına ortalama güç yoğunluğu 3–5 kW, nadiren ise 10 kW seviyesinde. Oysa yapay zeka ile birlikte dünya, megawatt’tan gigawatt ölçeğine ilerlerken yeni nesil veri merkezlerinde kabin başına 100–150 kW artık temel gereksinim haline geldi. Bu nedenle FixCloud için kritik oran, “kabin başına düşen enerji yoğunluğu”. Ancak bu oran tek başına yeterli değildir; enerji verimliliği (PUE) ve sürdürülebilirlik ile birlikte değerlendirilmelidir. Çünkü veri merkezlerinde gerçek başarı, yüksek gücü düşük karbon ayak iziyle sunabilmektir.

YILMAZ BARÇIN
FixCloud CEO

WANG CHAO - Huawei Digital Power Türkiye Genel Müdürü
WANG CHAO – Huawei Digital Power Türkiye Genel Müdürü

1.15
Power Usage Effectiveness (PUE), veri merkezi verimliliğini değerlendirmede en kritik metriklerden biridir. 1.15 seviyesine yaklaşan bir PUE değeri, enerji verimliliği ile operasyonel etkinlik arasında optimize edilmiş bir dengeyi yansıtarak en iyi sınıf performansı temsil eder.

Yeni nesil veri merkezlerinde bu seviyeye ulaşmak temel stratejik önceliklerimizden biridir. Bu düşük PUE değeri; önemli ölçüde enerji tasarrufu sağlar, operasyonel maliyetleri düşürür ve özellikle yenilenebilir enerji stratejileriyle birlikte kullanıldığında sürdürülebilirlik hedeflerine katkıda bulunur. Bununla birlikte, tesislerimiz yüzde 99,999 erişilebilirlik sağlayacak şekilde tasarlanıyor ve dijital ekonomi için yüksek güvenilirlikte altyapı sunuyor.İleriye dönük olarak, yapay zeka destekli altyapı çözümlerimizle 2027 yılına kadar Türkiye’de toplam 100 MW’a kadar veri merkezi kapasitesini desteklemeyi hedefliyoruz.

WANG CHAO
Huawei Digital Power Türkiye Genel Müdürü

ASLIHAN GÜREŞCİER - Equinix Bölge Başkan Yardımcısı
ASLIHAN GÜREŞCİER – Equinix Bölge Başkan Yardımcısı

18 AY
Benim için şu sıralar en kritik veri, 18 ay. Bu süre, sıfırdan planlanan bir veri merkezi projesinin ilk müşteri bağlantısını hayata geçirmesine kadar geçen ortalama zamanı ifade ediyor.

Yapay zeka altyapısına olan talep 6-12 ayda şekilleniyor; arz döngüsü ise hâlâ en iyi ihtimalle 18-24 ayı buluyor. Bu makas kapatılmadığı sürece, dijital dönüşümün en kritik altyapısında kronik bir kapasite açığıyla yaşamaya devam edeceğiz.

Türkiye bu denklemde özel bir yerde duruyor ve bölgesel YZ hub’ı olma potansiyeli taşıyor. Ancak bu bir garanti değil, kısa vadeli bir fırsat penceresinden söz ediyoruz. Şu anda küresel oyuncular, Avrupa kapasitesinin dışında alternatif lokasyonlar arıyor. Bu yarışta Suudi Arabistan, BAE, Polonya ve Romanya var. Hız, Türkiye’nin öne geçebileceği kritik değişkeni oluşturuyor. İzin süreçleri, şebeke bağlantısı ve tedarik zincirinde sağlanacak sistematik iyileştirmelerle bu süreyi 18 aydan 12 aya indirebilen ülkeler, önümüzdeki 10 yılın bölgesel YZ altyapısına ev sahipliği yapma yarışında önemli bir avantaj elde edecek.

ASLIHAN GÜREŞCİER
Equinix Bölge Başkan Yardımcısı

Yazar: Fast Company Türkiye

©Fast Company Dergisi, Türkiye’de Fast Dergi Yayıncılık A.Ş. tarafından Türkiye Cumhuriyeti yasalarına uygun şekilde yayınlanmaktadır. Fast Company’nin isim hakkı ABD’de Mansueto Ventures’a, Türkiye’de Fast Dergi Yayıncılık A.Ş.’ye aittir. Dergide yayınlanan yazı, tablo, fotoğraf ve görsellerin her hakkı saklıdır. İzinsiz, kaynak gösterilmeden yayınlanamaz.

Bir yanıt yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Prof. Selin Atalay

Yeni tüketici ne istiyor?