Fast Company Türkiye
Bir şirketin öncelikle kâr etmesi lazım. Kârsız iş olmaz, çünkü kâr etmiyorsanız, işinizde bir kanama olduğu anlamına gelir. Kâr olmadan bünye de ayakta kalamaz. Bununla birlikte nakit yoksa, kâr sadece kağıt üzerinde bir rakamdan ibarettir. Bizim işimizde anlatılan bir “malzemeci” hikâyesi vardır. Yaşlı bir malzemeci, patronun yanından çıkmış ancak canı çok sıkkınmış. “Hayırdır, ne oldu?” diye sormuşlar. O da, “Bu oğlan tam patron oldu. Babasının 40 yıldır tekrarladığı soruyu o da soruyor” yanıtını vermiş. “Bilançoyu götürdüm, ‘kâr var’ dedim. O da babası gibi, ‘İyi de bu kağıttaki paralar nerede?’ diye sordu.”
Bana göre ikisinin de farklı ama aynı ölçüde önemli olduğunu bilmek lazım. Para başka, nakit başka. Aslında para sizin de olmayabilir, problem yok. Ama şirketi yönetirken sizin yanınızda olmasında fayda var.
TECRÜBELİ İNSANLARIN ÖNEMİ
Genelde kaderin ağlarını örüşünü seyrediyoruz. Olası bir krize ve beklenmedik durumlara hazırlıklı olmak, seçenekleri gözden geçirmekle olur. Bunlara göre hazırlık yaparsınız ama kriz anında artık düşünmeye vakit olmaz. Bu bir inşa sürecidir. Eğer devamlı böyle düşünüp hareket ediyorsanız, zamanla içgüdü haline gelen bir refleksle çok daha hızlı karar verebilirsiniz.
Bu nedenle tecrübeli insanlarla çalışmakta ve birlikte olmakta yarar var. Babam ilk işe başlarken mutlaka beni arkadaşlarıyla tanıştırırdı. “Onların gittiği yerlere git, yanlarında dur” derdi. Mesela beni 82 yaşında bir Amerikalı ile tanıştırmıştı. Daha sonra onun evine gidip bir süre ABD’de kaldım. Sonrasında da 65 yaşında bir başka isimle çalıştım, projeler yaptım. Bunları üst üste ekleyince fark ettim ki, benim tecrübe yaşım birkaç yüzyıl oluvermiş. Çünkü onların söylediklerini önce doğru kabul eder, ancak bana uymadığı ya da yanlış olduğu ortaya çıkarsa sorgulardım.
YENİ ALANLARA GİRİŞ YAKLAŞIMI
1944 yılında babam bisküvi üretmeye karar vermiş. Amcam da o zamanlar bir fabrika satış mağazasının şekerci dükkânını işletiyormuş. Sonra beraber iş yapmak istemişler. Bunun için de borç para bulmuşlar. Ardından bir atölye devralmaya çalışmışlar. Ona da 3 ortak ancak paraları yetmiş.
Bir gün Mısır Çarşısı’ndan geçerken hoparlörden, Türkiye’nin İkinci Dünya Savaşı’nda Almanya’ya savaş ilan ettiğini duymuşlar. O dönemde ekmek karnesi uygulanıyor; un, şeker ve yağ ticareti de yasak. “Başaramazsak ömür boyu çalışır, borcumuzu öderiz” diyerek yollarına devam etmişler. O dönem için gerçekten büyük bir risk almışlar. Bizim kurucularımız yola böyle çıkmış. Biz de risk alıyoruz ama bunu akıllı ve dikkatli şekilde yapmak gerektiğine inanıyoruz. Yeni yatırımları değerlendirirken de aynı bakış açısıyla hareket ediyoruz.
Ben risk almayı severim ama hesaplanmış risk alırım. Hep şunu düşünürüm: “Her şey ters giderse bana ne kalır?” Ancak bugün artık onu bile hesaplamak zorlaştı. Dünya çok hızlı değişiyor.
YAPAY ZEKA VE İŞ SÜREÇLERİ
Bizim için önemli olan moda değil, işe yararlılık. Bu yüzden uygulanabilir projeler geliştirmeye ve somut sonuç almaya odaklanıyoruz.
Ancak her şeyden önce yapay zekâyı doğru öğrenmek gerekiyor. Çünkü bu konuda yeterince bilgi sahibi olduğumuzu söyleyemeyiz. Yapay zekâdan faydalanabileceğimiz çok alan var. Örneğin beyaz yakalı çalışanlara öğrettiğimizde yüzde 25’e varan zaman tasarrufu elde ettik. Bu çok büyük bir avantaj.
Eğer bir gün yapay zekâyı organizasyon yapısında yetkili ve sorumlu bir kişi gibi konumlandırıp ondan doğrudan iş bekler hâle gelirsek, o zaman “Yapay zekâyı gerçekten kullanıyoruz” diyebilirim. Çünkü yapay zekânın sadece destek vermesi değil, yetki alıp işi de üstlenmesi gerekiyor.
Şu anda biz yapay zekâyı daha çok bir araç olarak kullanıyoruz. Geri bildirim verebildiğinde çok daha faydalı olacağını düşünüyorum. Yapay zekâ, bilgisayardan çok daha derin bir konu. Gelecekte onsuz ilerlemek mümkün olmayacak. Nasıl bugün herkes Google kullanıyorsa, yarın da herkes yapay zekâ kullanacak.
BU 4 KONUYA DİKKAT EDİN!
1. Sağlık ve güvenlik çok önemli
Herhangi bir olay yaşandığında hemen kontrol mekanizmalarını devreye alıyoruz.
2. İşlerin kesintisiz devamını sağlamak gerekiyor
Örneğin Ortadoğu’daki savaş sırasında Hindistan’daki operasyonlarımızı yavaşlattık. Çünkü gaz tedarikinde sorun yaşanıyordu. Bu tür gelişmeleri yakından takip edip önlem almak gerekiyor.
3.Olası senaryolar üzerinde çalışmak büyük önem taşıyor
Hürmüz Boğazı’nın kapanmasıyla bunun ne kadar kritik olduğu bir kez daha görüldü. Doğuda Hürmüz, batıda ise Kızıldeniz hattında gemi trafiği aksadı. Ancak geçmişte ürünleri kamyonlarla taşıyorduk; bugün maliyeti artsa da yine alternatif yollar bulabiliriz. Tüm ihtimalleri önceden düşünmek gerekiyor.
4.Hedeflerden vazgeçmemek gerekiyor
Bizim bugün global hedeflerimiz var. “Mutlu et, mutlu ol” diyoruz. Riskler ve savaş ortamı olsa bile bizim işimiz; insanları, paydaşlarımızı, tüketicileri ve çocukları mutlu etmek.
YAZARIN DİĞER YAZILARI:
